جستجو:
نسخه قابل چاپ ارسال به دوستان ذخیره
کد خبر: 159415
زمان انتشار: 17 شهریور 1397 14:33:00

پروژه‌های دو سر بُردی که به سرانجام نرساندیم/نگاهی به همکاری با روسیه و ترکیه در حوزه انرژی

پروژه های متعددی که ایران از مدتها قبل با روسیه و ترکیه در حوزه انرژی کلید زده، برای سرانجام یافتن نیاز به عزمی فراتر از وزارت نفت دارد.
پروژه‌های دو سر بُردی که به سرانجام نرساندیم/نگاهی به همکاری با روسیه و ترکیه در حوزه انرژی

به گزارش بازارخبر  نشست مشترک ایران، روسیه و ترکیه دیروز در حالی در تهران برگزار شد که پروژه های متعددی در حوزه انرژی طی سالهای اخیر میان ایران و روسیه، و ایران و ترکیه کلید خورده اما به سرانجام نرسیده است و مشخص نیست در مذاکرات دیروز تهران، در مورد تعیین تکلیف این پروژه ها مذاکره ای صورت گرفته است یا نه.  

۶ طرح ایرانی در دست تزارها

سال گذشته ایران چهار تفاهمنامه با شرکت گازپروم روسیه در صنعت نفت امضا کرد. یکی از این تفاهمنامه ها ۲۲ آذرماه سال گذشته میان وزارت نفت ایران و شرکت گازپروم روسیه به منظور مطالعه طرح احداث ال.ان.جی (گاز مایع) به امضا رسید. به گفته وزیر نفت بر اساس این تفاهمنامه گازپروم حداکثر شش ماه فرصت داشت تا مطالعات مالی و فنی خود را انجام و پیشنهاد خود را برای مشارکت سهمی و سرمایه‌ای در این کارخانه ارائه بدهد.

۱- ایران ال.ان.جی

کارخانه ایران ال ان جی با ظرفیت حدود ۱۰ میلیون تن در سال نیمه تمام است و در صورت تکمیل و بهره برداری و همچنین افزایش تولید، این ظرفیت به ۲۱ میلیون تن در سال قابل ارتقاء است.

حضور روس ها در صنعت نفت و گاز ایران به همین یک پروژه ختم نمی شود. ایران تفاهمنامه های دیگری نیز با این شرکت روسی امضا کرده است که مربوط به ۴ حوزه گازی شامل میدان گازی کیش، پارس شمالی، فرزاد آ و ب است. طی این تفاهمنامه ها قرار بود تا گازپروم پس از بررسی و تجزیه و تحلیل، شرایط حضور و نوع مشارکت خود را اعلام کند. در همین راستا چندی پیش، ویتالی مارکلوف، معاون شرکت گازپروم در یک کنفرانس مطبوعاتی گفته بود که این شرکت قصد دارد، اسناد برای مشارکت در طرح‌های بهره‌برداری از ۴ حوزه گازی در ایران شامل کیش، پارس جنوبی، فرزاد آ و فرزاد ب را آماده کند.

وی افزود: با طرف ایرانی درباره مشارکت در این ۴ طرح مذاکره می‌کنیم و پس از تجزیه و تحلیل، شرایط مشارکت را بررسی خواهیم کرد و تصمیم نهایی را اعلام می‌کنیم. این در حالی است که ما کار آماده‌سازی اسناد را انجام داده‌ایم و درحال انجام دوری از مذاکرات درباره این ۴ پروژه با ایران هستیم.

او همچنین با اشاره به مشارکت گازپروم در دو  پروژه خط لوله گاز ایران-عمان و خط لوله گاز ایران- پاکستان، توضیح داده بود: این دو طرح نیز درحال مذاکره و بررسی است.

پیش‌تر الکساندر مدودف، معاون مدیرعامل شرکت گازپروم درباره تصمیم این شرکت در قبال تحریم‌ ایران توسط امریکا به کنایه گفته بود: اگر نمی‌توانی حرارت را تحمل کنی از آشپزخانه خارج شو!

۲- پارس شمالی در هاله فراموشی

پارس شمالی به عنوان یکی از بزرگترین میدان های گازی ایران یکی از طرح هایی است که روس ها با هدف تامین گاز پروژه ایران ال.ان.جی برای توسعه آن می توانند در آن حضور داشته باشند. این در حالی است که تاکنون در این میدان ۱۷ حلقه چاه حفاری و ۲۶ سکوی دریایی هم نصب شده است ، اما با این وجود هم چنان عملیات توسعه و تولید این میدان آغاز نشده است. این میدان که گفته می شود ظرفیت تولید آن به اندازه  چهار فاز پارس جنوبی است، توان تولید ثابت روزانه سه هزار و ۶۰۰ میلیون فوت مکعب گاز را دارد که برای برداشت این حجم لازم است ۴۶ حلقه چاه در آن حفر شود.

بنا بر برنامه ریزی های صورت گرفته، گاز تولیدی این میدان قرار است در کارخانه های تولید ال.ان.جی به کار گرفته شود.

۳- میدان گازی کیش همچنان چشم انتظار

میدان گازی کیش که توسعه آن از فروردین ۸۶ کلید خورد از دیگر پروژه هایی است که گازپروم به منظور مطالعه در آن با وزارت نفت ایران تفاهم نامه امضا کرده است. با توسعه این میدان گازی شاهد افزایش یک میلیارد فوت مکعبی گاز طبیعی و ۱۱ هزار و ۳۰۰ بشکه میعانات گازی هستیم. گفتنی است که حجم گاز درجای این میدان ۵۵.۵ تریلیون فوت معکب است.

۴- میدان گازی فرزاد آ و ب در چنگ هندی ها؟

میدان های گازی فرزاد آ و ب نیز از جمله طرح های پر فراز و نشیبی است که علاوه بر روس ها، هندی ها نیز برای توسعه و افزایش بهره برداری از آن اعلام آمادگی کرده اند. البته سال ها قبل ایران و شرکت او.ان.جی.سی هندوستان قراردادی را برای توسعه این میدان امضا کردند که در دوران تحریم های قبلی این قرارداد معلق شد و پس از آن نیز مدل مالی اعلام شده از سوی هندی ها مورد تایید ایران قرار نگرفت و این قرارداد همچنان ابتر ماند. این در حالی است که مقامات هندی در تازه ترین اظهارات خود اعلام کرده اند درباره حضور در این طرح گازی سیاست سکوت و انتظار را در پیش گرفته اند. این ۲ میدان گازی که با عربستان سعودی مشترک هستند حجم ذخیره ای معادل ۷.۲۱ تریلیون فوت مکعب را در خود جای داده اند که البته از این میزان تنها ۶۰ درصد آن قابل استخراج است.

۵- صادرات گاز به عمان

یکی دیگر از طرح هایی که روس ها برای حضور در آن اعلام آمادگی کرده اند، صادرات گاز ایران به عمان است که توافق صادرات آن از ۲۵ اسفند سال ۸۳ انجام شد. طبق این قرارداد ۲۵ساله صادرات گاز به عمان باید تا سال ۲۰۰۸ با ۳۰میلیون مترمکعب آغاز و در سال ۲۰۱۲ به ۷۰میلیون مترمکعب می‌رسید، این قرارداد تاکنون اجرا نشده است.

ایران و عمان در سال ۱۳۹۲ یادداشت تفاهمی در زمینه صادرات گاز طبیعی امضا کردند که با اجرای آن گاز ایران از طریق یک خط لوله از بستر خلیج فارس به عمان صادر شود. بر اساس آخرین اظهارات مانعی برای اجرای این قرارداد وجود ندارد.

۶- صادرات گاز به پاکستان

یکی دیگر از طرح هایی که برای حضور روس ها مطرح شده است، پروژه خط لوله صادرات گاز ایران به پاکستان است. که در صورت اجرا و بهره برداری روزانه ۲۱.۵میلیون مترمکعب گاز تولیدی ایران را راهی پاکستان می کند. هند نیز ابتدا قرار بود، بخشی از این پروژه باشد اما پیش از اوج گرفتن دور قبلی تحریم‌های امریکا علیه ایران از آن کنار کشید. این در حالی است که پاکستانی ها با بهانه تراشی های متعدد از جمله نبود سرمایه کافی از اجرای قرارداد سرباز زدند.

وزیر نفت کشورمان چندی پیش درباره این قرارداد گفته بود که به نیاز است تا رکن سومی در قرارداد صادرات گاز ایران به پاکستان حضور داشته باشد که به نوعی قرارداد را تضمین کند. به گفته برخی، زنگنه به طور تلویحی به حضور روس ها در این پروژه اشاره کرده است. 

درخواست ترکیه برای افزایش صادرات گاز ایران

درباره قراردادهای مشارکتی ایران و ترکیه نیز در حوزه انرژی باید به قرارداد صادراتی گاز ایران به ترکیه اشاره کرد که بین وزارت نفت و شرکت بوتاش ترکیه منعقد شده است و بر اساس آن باید سالانه ۱۰ میلیارد متر مکعب گاز به این کشور صادر شود؛ هم اکنون به طور میانگین روزانه ۲۵ میلیون متر مکعب گاز از مرز بازرگان به ترکیه ارسال می شود. این در حالی است که قرار است مرزهای جدید مانند سرو و رازی نیز مسیرهای جدید صادرات گاز به ترکیه باشد، به طوری که براساس برنامه های تعریف شده، ایجاد زیرساخت های لازم و استقبال کشور ترکیه، علاوه بر مرز بازرگان، شرایط لازم برای افزایش حجم صادرات گاز از دو مرز سرو و رازی نیز فراهم شده است. هم اکنون نقشه برداری و مسیریابی اجرای خط لوله انتقال گاز در خاک ترکیه انجام شده و طرح پیشنهادی صادرات گاز به ترکیه از دو مرز دیگر با درخواست سرکنسول این کشور و تایید نماینده وزارت امور خارجه در اختیار آن ها قرار گرفته است اما از سرانجام آن خبری در دست نیست. 

عزم راسخ برای استفاده از پتانسیل همسایگان

 تمامی این طرح ها در شرایطی همچنان بی نتیجه مانده است که با توجه به نوع ارتباط سیاسی و دیپلماتیک ایران با روسیه و ترکیه، انتظار می رفت با پیگیری مجدانه دستگاههای مسئول، مدتها پیش از این به نتیجه می رسیدند. این انتظار، به ویژه با توجه به اینکه هر دو شرکت گازپروم روسیه و شرکت بوتاش ترکیه دولتی هستند، بیشتر است. 

در جریان نشست سه جانبه دیروز ایران، روسیه و ترکیه در تهران نیز مقامات دو کشور از جمله وزیر نفت و رئیس کل بانک مرکزی، با همتایان ترک و روس خود، مذکراتی در حوزه همکاری های بانکی و انرژی داشته اند که البته جزییاتی از آن منتشر نشده است. باید منتظر ماند و دید وزیر نفت کشورمان در جریان این نشست ها، برای به سرانجام رسیدن پروژه های مذکور چه رایزنی با همتایان روس و ترک خود انجام داده است.

کلمات کلیدی: ,
0
خوشم آمد
کانال تلگرام باشگاه خبرنگاران
OK
نام :
ایمیل :
دیدگاه :
آدرس ايميل شما:
آدرس ايميل گيرندگان:
هر یک از ایمیل ها را در یک سطر وارد نمایید، حداکثر ۲۰ آدرس
کلیه حقوق این اثر متعلق به سایت بازار خبر می باشد.
Copyright © 2011 Bazar Khabar. All rights reserved.
طراحی و تولید: گروه مهندسی انگاره نت